Опубликован 2026-05-31
Ключевые слова
- sentiment tahlil, tabiiy til ishlov berish, transformer arxitekturasi, BERT, RoBERTa, XLM-RoBERTa, ijtimoiy tarmoqlar, chuqur o‘rganish, emotsiya aniqlash
Аннотация
Ushbu maqola tabiiy til ishlov berish (NLP) texnologiyalarining ijtimoiy tarmoqlardagi sentiment tahlilida qo‘llanishini keng qamrovli tahlil qiladi. Tadqiqot doirasida klassik statistik usullardan tortib zamonaviy transformer-asosli neyron tarmoqlargacha bo‘lgan to‘qqiz xil model Sentiment140, GoEmotions v2 va IMDb kabi ommaviy ma’lumotlar to‘plamlarida taqqoslangan. Eksperimental natijalar shuni ko‘rsatadiki, RoBERTa modeli 93.2% aniqlik ko‘rsatib, barcha solishtirma modellardan ustun keldi. XLM-RoBERTa modeli esa sakkiz tilda o‘tkazilgan ko‘p tilli sinovlarda 74.8%–92.0% oralig‘ida aniqlik ko‘rsatib, o‘zbek tili uchun alohida o‘rganish zarurligini isbotladi. Tadqiqot natijalari brend monitoring, siyosiy tahlil va jamoatchilik fikrini real vaqtda kuzatish tizimlarini loyihalashda amaliy asos bo‘lib xizmat qilishi mumkin.